Almanya ve AB, Ukrayna’ya askeri teçhizatı nasıl finanse ediyor?

Almanya ve AB’deki ortakları, Kiev’e milyarlarca avro değerinde askeri teçhizat gönderdi. Bu yardım bir dizi farklı kaynaktan geliyor.
Brüksel’den Uluslararası Haber Ajansı (UHA)’nın Berlin’in birçok Batılı müttefikinden haftalarca artan baskının ardından, Alman hükümeti Ukrayna’nın Rusya’nın işgalini savuşturmasına yardım etmek için 14 Leopard 2 tankı göndermeyi kabul etti . Karar, şimdiye kadar daha ağır silahlar gönderme konusunda isteksiz olan Almanya için önemli bir politika değişikliğine işaret ediyordu.
Bu ilk tereddüte rağmen Almanya, geçen Şubat ayında savaşın başlamasından bu yana Ukrayna’ya önemli askeri destek sağladı. Kiel Dünya Ekonomisi Enstitüsü’ne göre Kasım ayı itibarıyla 2,3 milyar Euro (2,5 milyar $) askeri yardım taahhüt etmişti .
Peki Berlin ve Avrupalı müttefikleri Ukrayna için silahları tam olarak nasıl finanse ediyor ? Hem ekipman hem de arkasındaki finansman için bir dizi farklı kaynak vardır.
Bundeswehr mevcut stoğu gönderiyor
Almanya’nın Ukrayna’ya gönderdiği askeri teçhizatın bir kısmı Bundeswehr’in veya Alman silahlı kuvvetlerinin halihazırda elinde bulunan stoklarından geliyor.
Örneğin, Uluslararası Stratejik Araştırmalar Enstitüsü’ne göre Almanya, Ukrayna’nın gıpta ile baktığı 300’den fazla Leopard 2 ana muharebe tankına sahip.
Alman hükümeti , Kiev’e yaptığı askeri teçhizat teslimatlarını yayımlıyor . Listelenen bazı örnekler, cephaneli beş MARS II roketatar, 14 kundağı motorlu obüs (Hollanda ile ortak bir projede), ateşli silahlar için 22 milyon mermi ve 14.000 uyku tulumudur.
Kamu fonlarıyla finanse edilen sanayi siparişleri
Alman silah endüstrisi, Avrupa Birliği’nin açık ara en büyüğüdür. Geçen yıl, Alman hükümeti krizdeki müttefiklere yardım etmek için tasarlanan “güvenlik kapasitesi geliştirme” fonuna 2 milyar Euro yatırdı – şu anda bu öncelikle Ukrayna anlamına geliyor.
Bu para, daha sonra Kiev’e gönderilen Alman şirketlerinden askeri teçhizat sipariş etmek için kullanılabilir.
Bu yıl için, Alman hükümeti bu fon için çoğunlukla Ukrayna’ya ayrılan 2,3 milyar Avro tahsis etti. Son zamanlarda bu fon tarafından ödenen askeri teçhizat arasında örneğin 107 sınır koruma aracı vardı.
Ölümcül ve ölümcül olmayan yardım için AB fonu
Rusya’nın geçtiğimiz Şubat ayında Ukrayna’ya yönelik büyük saldırısına başlamasından kısa bir süre sonra AB, Kiev’i desteklemek için Avrupa Barış Aracı olarak bilinen görece yeni bir fondan gelen parayı kullanma konusunda tarihi bir karar aldı. İlk kez üçüncü bir ülkeye ölümcül silahlar sağlamak için kullanılmıştı.
O zamandan beri AB, Ukrayna ordusuna öldürücü ve öldürücü olmayan yardımın bir bileşimini ödeyen yaklaşık 3,6 milyar Avroluk kolektif fon sözü verdi. Avrupa Barış İmkanına katkılar, her ülkenin ekonomik çıktısına göre hesaplanır. Sonuç olarak, blokta en büyük GSYİH’ya sahip olan Almanya en çok katkıda bulunan ülkedir.
EPF, üye devletlerin bireysel olarak Ukrayna’ya gönderdikleri yardım için geri ödeme yapmak için de kullanılabilir. Örneğin, Ukrayna’nın en büyük askeri destekçilerinden biri olan Polonya, Varşova’nın Kiev’e göndermek istediği Leopard 2 tanklarının maliyetini karşılamak için AB fonları arayacağını belirtti.

[Çek Cumhuriyeti, ‘Ringtausch’ anlaşmasında bir Alman tankına sahip olan ülkelerden biriydi.Resim: Peøina Ludìk/CTK/dpa/picture Alliance]
Berlin’in geçici çözümü: ‘Ringtausch’
Leopard 2 duyurusu, Almanya’nın ağır silah gönderme isteğinde bir değişikliğe işaret ederken, Berlin’in önceki geçici çözümü “Ringtausch” veya “halka takası” olarak biliniyordu.
Bunun arkasındaki fikir, Almanya’nın belirli silahları, özellikle savaş tanklarını ve diğer ağır teçhizatı Ukrayna’ya değil, NATO ortak ülkelerine tedarik etmesiydi. Bu ülkeler daha sonra Ukrayna’ya kendi eski stoklarından silah vereceklerdi.
Bu şekilde Almanya , 2. Dünya Savaşı’nın dış politika mirasına bağlı olan Ukrayna’ya doğrudan ağır silah sevkiyatına ilişkin tartışmalı konuyu atlayabilir, ancak yine de dayanışmasını gösterebilir. Berlin, NATO üyelerinin askeri modernizasyonuna da katkıda bulunacaktı.
Karmaşık model şimdiye kadar karışık sonuçlar gördü. Örneğin Polonya bu fikri eleştirdi. “Ringtausch”, Çek Cumhuriyeti, Slovakya ve Slovenya da dahil olmak üzere diğer AB ülkeleriyle anlaşmalar için işe yaradı.
Gazeteci*
[UHA Haber Ajansı, 30 Ocak 2023]